زرتشتی‌گری (مزداپرستی یا مَزدَیَسنی) یکی از دین‌های ایرانی است که پیرامون 1400-1200 پیش از میلاد  از سوی پیامبر ایرانی، زرتشت اسپنتمان ، پایه‌گذاری شد. زرتشت به ویرایش و بازبینی کیش چند خدا باور آریائیان پرداخت. زرتشتی‌گری عناصری از یکتا پرستی و دوگانه پرستی را در خود دارد. بیشتر پژوهندگان بر این باورند که دین زرتشت تأثیر بسیار بزرگی بریهودیت  و مانی گرائی و بطور غیرمستقیم بر مسیحیت و اسلام داشته است^] کتاب مقدس زرتشتیان اوستا است. از بخش‌های گوناگون این کتاب بخشی به نام گاهان (سرودها) سخنان خود شخص زرتشت بوده است.خدای نیک‌سرشت در دین زرتشت، اهورامزدا  (سرور دانا) نام دارد و پرستیده می‌شود. نیروی مخالف اهورامزدا و قطب بدی‌ها اهریمن نام دارد. زرتشتیان امروزی خود را یکتاپرست می‌دانند و اهریمن را تنها نمادی تمثیلی از بدیها می‌نامند نه یک خدا.اهورامزدا خدای خوبیها و برادر دوقلوی اهریمن -خدای بدیها- است. زردتشتی‌ها اهورا مزدا را می‌‌پرستند و معتقدند که او زمین را به عنوان میدان مبارزه اش با اهریمن ساخته است. اهورامزدا هم چنین پسری به نام اتر دارد که با هیولای آسمان که اژدها (ریشهٔ لغت اژدها که اکنون به معنی هیولا به کار می‌رود همین اژدهاست) نام دارد می‌‌جنگد و او را در کوهی بلندی زندانی می‌کند. گرچه که سرنوشت اینگونه است که او روزی فرار می‌کند و در صدد نابود کردن نسل بشر بر می‌آید. اهورا مزدا معنای مولا(اهورا) و سرور دانا(مزدا) را می‌‌رساند.روی هم اهورا مزدا خدای یکتا و سرور ایزدان دیگر است.اهورامزدا خدای ویژه آیینهای ایرانی است که از همه آنها نام آشناتر برای مردم دین زرتشت است. بر پایه باورهای کهن زروانی و دیگر دینهای پس از آن چون مانوی گری اهورامزدا و اهریمن هردو زاده زروان خدای زمان بودند.جهان عرصه جنگ این دو برادر است ولی سرانجام چیرگی با اهورا مزداست.نام اهورامزدا به گونه‌های اهوره مزدا؛اورمزد و هرمز نیز نوشته و گفته شده استاَوِسْتا، نام کلی مجموعهٔ کهن‌ترین نوشتار ایرانیان و قدیمی‌ترین نامهٔ دینی مزداپرستان است، که در روزگار باستان بیست و یک نسک(کتاب) داشته و در شکل کنونی خود شامل شش بخش گاهان، سنه یا یسنا (شامل گاتها و غیر آن)، شتها‌. وندیداد، وسپرد وخرده اوستااست.بخش‌های اوستا در دوران‌های مختلف توسط اشخاص متعدد تالیف شده است و از آن میان فقط بخشی از سرودهای گاتها از خود زرتشت است. اوستا کتاب مقدس زرتشتیان است.مندرجات اوستا عبارتست از نیایش اهورامزدا و امشاسپدان و ایزدان تکالیف انسان در جهان بهشت و دوزخ و داستان‌های ملی.گویند پس از آنکه اسکندر مقدونی قصر سلطنتی ایران را آتش زد اوستا را نیز بسوخت. بلاش اشکانی فرمان داد تا اوستای پراکنده را از شهرهای ایران جمع کنند. اردشیر بابکان تنسر را مامور مرتب ساختن آن کرد و پسرش شاپور اول کار پدر را تعقیب نمود ولی بعض محققان درین روایات شک کرده اند.اوستا به دو گویش نوشته شده‌است.گویشی که گاهان یعنی سخنان خود زرتشت بدان نوشته‌شده و گویشی که بخش‌های دیگر اوستا را بدان نوشته‌اند.گویش نخست را گویش گاهانی و گویش دوم را گویش جدید نامیده‌اند.اوستای امروزی حدود یک سوم اوستای دورهٔ ساسانی است.اوستای دورهٔ ساسانی بیست‌ویک نسک داشته است.اوستای امروزی شامل بخش‌های :۱-یسن،گاهان بخشی از یسن است. ۲-ویسپرد ۳-وندیداد ۴-یشت ۵-خرده اوستا استواژه اَوِستا که در خود کتاب نیامده به معنی دانش و شناخت است و با واژه « ودا »، نام کهنترین کتاب دینی هندوان همریشه است. بر روی هم اوستا را می‌توان به معنی «آگاهی‌نامه» یا «دانش‌نامه» دانست.كه آن را(مرجع نامه)نيز مينامند

امیر مؤمنان علی علیه‌السلام :
در اخبار گذشتگانت تأمل کن 0
به یاد بیاور که بر آنها که پیش از تو بوده اند ، چه گذشته است 0
در خانه ها و بقایای ایشان بگرد 0
بنگر در هرآنچه که کرده اند 0ببین از کجا رفته اند و به کجا رسیده اند 0
000 بدان که به زودی تو نیز یکی از ایشان خواهی بود و به همان صورت راه خواهی پیمود 0

تاریخ حکایت طولانی انسان هاست 0 داستان گذر بشریت از مرزهای حیوانیت تا برپا کردن تمدن های بزرگ 0 انسان ها در نسل های پی درپی ، حاصل دست رنج گذشتگان خود را توسعه دادند و به پیش رفتند 0 هر قومی بر ویرانه های اقوام پیشین مستقر شدند و هر یک گمان بردند که عالی ترین محصول همه تاریخ شده اند پس از چندی غفلت ها و غرورها ، آنها را هم در خود گرفت 0 از اصلاح مداوم خود غافل شدند و به خوش گذرانی و بی خبری روزگار گذراندند 0نتیجه آن شد که بلایای آسمانی و زمینی از همه سو آنها را احاطه کرد و تمام هستی شان را نابود ساخت 0 اما آنچه بر جای ماند ، دستاوردهای تمام بشریت بود که خواه نا خواه ،از هر قومی به قومی دیگر منتقل می شد 0 تمدن ها از پی هم ظاهر شدند و به مرورو درطی قرن ها دستاوردهای انسانی را گسترش دادند 0 انسان این موجود پیچیده ، گاه فجایع فراوان به بار آورد و گاه عالی ترین نمونه های انسانیت را به پیشگاه تاریخ معرفی نمود 0 اما به هر حال باید دانست که هرچه شده است ، حاصل دسترنج خود انسان است 0 و لذا هرچه هستیم و هرانچه می خواهیم باشیم یا آرزویش را داریم ، محصولی است که زمینه ها و نیازهایش را می توان مهیا نمود 0 می توان از نو ساخت و پدید آورد 0

دیر زمانی است که در این سرزمین نیاکان من و تو ساکن اند . نسل اندر نسل کاشتند و درو کردند و ساختند و هنر آفریدند . بسیار زمان ها مورد چپاول اقوام دور و نزدیک قرار گرفتند ، مقاومت کردند ، شکست خوردند و از نو تلاش خویش را افزون نمودند . پدران ما فراوان اشتباه نمودند ، بسیار فریب خوردند ، در دام آرزوهای بی فرجام گرفتار آمدند ، اما نه از پا ایستادند و نه دست از حرکت کشیدند . . نسل بعد عبرت گرفت ، راهی نو و تجربه ای جدید را برپا نمود . و حال نوبت نسل ماست  ما چه میکنیم وآیندگان مارا چطور تصور میکنند.........